Wat als tijd even waardevol wordt als geld?

In Oostenrijk groeit een bijzonder initiatief dat precies op dat idee gebouwd is. Het heet Zeitpolster en toont hoe lokale solidariteit een antwoord kan bieden op de groeiende druk op zorg en ondersteuning.

Zeitpolster ontstond in 2018 als sociaal ondernemingsmodel rond “tijdsvoorzorg”. Vrijwilligers helpen anderen bij dagelijkse taken zoals boodschappen doen, vervoer, gezelschap, kleine klusjes of administratieve hulp. In plaats van geld te ontvangen, sparen ze tijdskredieten op hun persoonlijke tijdrekening. Die kunnen ze later zelf inzetten wanneer ze ondersteuning nodig hebben.

Het systeem vertrekt vanuit een eenvoudig principe:

Vandaag help ik. Morgen word ik geholpen

Daarmee bouwt Zeitpolster niet alleen een praktisch zorgnetwerk uit, maar ook een cultuur van wederkerigheid en verbondenheid.

Meer dan vrijwilligerswerk

De impact van Zeitpolster gaat veel verder dan enkel hulp organiseren. Het initiatief brengt mensen opnieuw met elkaar in contact en vermindert eenzaamheid. Ouderen blijven langer zelfstandig wonen, mantelzorgers krijgen ademruimte en vrijwilligers ervaren meer zingeving.

Vandaag zijn er al:

meer dan 50 lokale Zeitpolster-groepen

meer dan 1.800 vrijwilligers

meer dan 3.000 ondersteunde personen

meer dan 110.000 opgespaarde uren voor latere zorg

Opvallend is ook dat ongeveer 69% van de vrijwilligers voordien nog nooit actief waren als vrijwilliger binnen een organisatie.

Zorg lokaal en menselijk organiseren

Zeitpolster werkt via lokale teams en coördinatoren die helpers en hulpvragers met elkaar verbinden. Het model is bewust laagdrempelig en menselijk opgevat. Hulpvragers betalen voor ondersteuning 11 euro per uur, terwijl vrijwillige helpers ‘zorgtijd’ voor later sparen.

Daarnaast bouwt Zeitpolster ook een solidariteitsbuffer op via een noodfonds. Per gepresteerde zorguur wordt een klein bedrag gereserveerd, zodat er ook in de toekomst ondersteuning mogelijk blijft wanneer er tijdelijk te weinig vrijwilligers beschikbaar zouden zijn.

Een antwoord op een grotere maatschappelijke uitdaging

Zeitpolster vertrekt vanuit een duidelijke realiteit: zorgsystemen staan steeds meer onder druk door vergrijzing, personeelstekorten en groeiende eenzaamheid. In plaats van enkel meer professionele zorg te organiseren, probeert Zeitpolster lokale gemeenschappen opnieuw sterker te maken.

Of zoals ze het zelf mooi zeggen:

Impact begint waar mensen elkaar ontmoeten.

Het model groeit ondertussen verder in Oostenrijk en wordt ook in andere landen onderzocht als inspirerend voorbeeld van hoe tijd, wederkerigheid en lokale netwerken kunnen bijdragen aan een duurzamer zorgsysteem voor de toekomst.

Ook in België groeit de nood aan nieuwe zorgmodellen

Ook in België staat de zorg onder druk. Het huidige zorglandschap kan de groeiende vraag in de ouderenzorg, gehandicaptenzorg en mentale gezondheid niet langer alleen opvangen. Tegelijk groeit de nood aan menselijke nabijheid, lokale ondersteuning en sterke informele netwerken.

Vanuit die uitdaging werkt Muntuit samen met InclusieAmbassade aan Zorgtellers: een initiatief dat inzet op een sterker sociaal en informeel zorgweefsel in buurten. Niet door professionele zorg te vervangen, maar door zorg opnieuw meer samen te organiseren. Want zorg is méér dan professionele handelingen alleen. Het gaat ook over aandacht, nabijheid, samen boodschappen doen, iemand bezoeken of gewoon tijd maken voor elkaar.

Zorgtellers

Samen bouwen aan een solidair en informeel zorgweefsel in de buurt!

Met proeftuinen vanaf 2027 wil Zorgtellers samen met lokale partners onderzoeken hoe buurten opnieuw meer zorgkracht kunnen ontwikkelen.

Met Zorgtellers willen we

• informele en vrijwillige inzet zichtbaar maken en stimuleren,
• nieuwe ontmoetingen en samenwerkingen creëren,
• personen met een beperking niet enkel als hulpvragers, maar ook als actieve bijdragers waarderen,
• sociale inclusie en verbondenheid versterken.

**Wil je meer weten over wat Zorgtellers concreet gaat doen of wil je zelf een proeftuin opstarten? **

Vraag meer info en/of stel je kandidaat ten laatste tegen 9 juni 2026 via een mailtje aan alena@muntuit.be

Leer meer over Zeitpolster: https://www.zeitpolster.com/