Blog
Een Doorgeef- vergoeding?!
Ondermijnt een beloning de motivatie van vrijwilligers? Een praktijkvoorbeeld over hoe doorgegeven vergoedingen de gemeenschap dubbel versterken.
Een praktijkvoorbeeld voor beleidsmakers die zoeken naar betekenisvolle vergoedingsvormen.
Ondermijnt een beloning de motivatie van vrijwilligers? Het is een belangrijke vraag, waar ‘Doelgericht Geld’ en de doorgeefvergoeding een antwoord op willen geven.
In 2014 startte in Antwerpen-Berchem de wijkmunt Buren. Dankzij Buurtijd leren de buurtbewoners elkaar beter kennen en bouwen ze aan een netwerk waarin men elkaar helpt en ondersteunt. Ze halen boodschappen voor de buurman, geven de plantjes van de buurvrouw water of delen een boormachine. Helpende handen voor de buurtwerking en het schoolfeest krijgen dankzij Buurtijd waardering: voor elk uur inzet, verdien je een Buur. Met die Buren kan je hulp vragen of eten in het sociaal restaurant.
Inge van Buurtijd verwelkomt bezoekers aan het buurthuis Posthof, waar het lokale muntsysteem Buren actief is.
Intrinsieke vs. extrensieke motivatie
Veertig procent van de workshops die Hitch geeft, gaan over de vrijwilligersvergoeding. Velen vrezen dat mensen zich niet meer zouden engageren zonder vergoeding. Aan de andere kant willen heel veel vrijwilligers hun Buren afstaan. Ze hoeven helemaal niets voor hun vrijwillig engagement. Dat opent een interessant perspectief: als we die afgestane vergoeding nu eens konden doorgeven. Zo wint de gemeenschap twee keer: vrijwilligers helpen en het geld dat ze afstaan helpt een volgend project op te zetten.
“Als je mensen beloont met gewoon geld of Doelgericht Geld dan ondermijn je hun intrinsieke motivatie”. Motivatie is een raar beest. Veel vrijwilligers hebben een intrinsieke motivatie. Ze hebben een motivatie die van binnenuit komt: ze helpen omdat hen dat voldoening geeft. Die voldoening kan natuurlijk wel een aanleiding hebben. Als je ooit iemand verloren hebt aan kanker, werk je misschien als vrijwilliger op een palliatieve afdeling. Omdat je het vroeger moeilijk had op school, maar een leraar hielp je met je huiswerk, zet je je vandaag misschien zelf in als vrijwilliger huiswerkbegeleiding. Je bent intrinsiek gemotiveerd voor een activiteit omdat je de activiteit op zich graag doet.
Extrinsieke motivatie is een motivatie die van buitenaf komt. Je bent extrinsiek gemotiveerd voor een activiteit omwille van de leuke gevolgen die deze activiteit met zich meebrengt, omwille van de beloning die eraan vast hangt, maar die niet inherent verbonden is met de taak. Doelgericht Geld kan daardoor de indruk wekken dat ze de passie ondermijnen om een activiteit uit te voeren. Maar hoeven beiden elkaar in de weg te staan of kunnen ze ook hand in hand gaan?
Tijdens het kick-offmoment konden bezoekers hun mening geven over de Doorgeefvergoeding door een muntje in één van de cilinders te steken: positief, neutraal of negatief. In ruil kregen ze een drankje.
Doelgericht Geld, zoals Buren zijn meer dan beloningen. Ze waarderen iets wat anders ondergewaardeerd blijft en zorgen voor verbinding met de lokale buurt. Het zijn dus een ‘niet in geld uitdrukbare’ beloning die de ‘goesting’ aanwakkeren. Extrinsieke motivatie en intrinsieke motivatie kunnen dus ook hand in hand gaan en zolang de ‘goesting’ er is, hoeft extrinsieke motivatie dus geen spelbreker te zijn. Met de Doorgeefvergoeding gaan we nog een stap verder: het wegschenken van je vrijwilligersvergoeding zorgt voor een extra laag waardering en generositeit.
📍_Meer informatie over het project De Doorgeefvergoeding kan je hier terugvinden. Dit project wordt gerealiseerd met steun van de Vlaamse overheid._
📍 De Doorgeefvergoeding loopt in 2024-2025 als labo-experiment van Muntuit, in samenwerking met Hitch en het Vrijwilligerspunt van Stad Mechelen. De komende weken delen we op deze blog de geleerde lessen, verhalen van vrijwilligers en inzichten van organisatoren. Volg ons op LinkedIn of hou deze blog in de gaten om mee te leren.



